Bayna

Amek i iteddu usmel-a

Ulac da ayen i yura yiwen n umaru. Ayen akk yellan deg wiki, ɣef tkarḍa d yisebtar n lenbiya yettwasdukkel-d seg tegniwin i tesɛedda tmsiwant s tfesna, s ufran d usenqed. Asebter-a yesskan amek cudden yiḥricen d ayɣer igmaḍ ur yezmir ad t-yeknu yiwen.

Ansi i nebda

Numen amezruy yettwakellex, tikkelt deffir tayeḍ, sɣur wid i yerbeḥen seg ttu-nneɣ. Yiwen n warra i yettwaḥerzen seg waya: Leqran, yettwaḥrez akken yers. D aḥraz — tamurt ur nettwasmussu ara — u yessuffuɣ imdanen seg tillas ɣer tafat (14:1, 2:257). Ayen akk yellan deg usmel-a yebda seg da.

Isteqsiyen d tifin

Asteqsi yesteqsay, iɛeggalen rran-as s tfeṛkiwin. Tifin tbeṭṭu ayen yettwalan: tawlaft, amḍiq, tira, asebter. I sin ɛeddan ɣef yiwet n tewwurt: 25 n ufran, syin 15 n isenqiden, sin n tulsin ad inin yeṣṣeḥ. Tifin yettwasenqden tuɣal d anagi i yezmer yal yiwen ad t-yawi ɣer usteqsi.

Semmus n yiḥricen n usmel

Sit ɣef yal aḥric akken ad twaliḍ amek ara t-tesseqdceḍ d wamek yettcudd ɣer wiyaḍ.
Amek ara t-tesseqdceḍ
  • Ɣer tawenna s tewenna, taɛrabt d usuqqel di tlemmast, s umḍan n wawalen d yisekkilen.
  • Rmed awal s wawal akken ad twaliḍ yal awal aɛrab s unamek-is s umizzwer aɛrab, d usuɣel akken ad teɣreḍ.
  • Sit ɣef yal awal akken ad teldiḍ inumak-is, aseqdec s taderjit d uẓar-is; sit ɣef taya i Sel, Nɣel, Bḍu neɣ Snulfu-d adiwenni.
  • Aru 2 neɣ 2:45 deg umsizdeg akken ad truḥeḍ srid ɣer tewenna neɣ taya.
Amek yettcudd
  • Taya i testeqsaḍ tuɣal d adiwenni deg Umennuḍ s tkarḍa n taya yettwaseddun.
  • Tigniwin n wiki yettwasneqden ttbanent ɣef tkarḍa n taya, ihi ameɣri yesskan ayen i tesbedd tmsiwant.
  • Yal tawenna tesskan lenbiya yettwabedren deg-s s tsura-nsen, ɣer yisebtar-nsen.

Isteqsiyen d tifin

ADdin

Ɣef liman d tẓallit, Leqran d LMEƐNA deg usmel-a. Ulac ayen yuggaren drus neɣ ɣer tama-s. Ayen i d-yeqqar uḍris, akken yettwaru, d tafesna A; ulac arra, ulac amusnaw, ulac afran nnig-s.

BCAmezruy, tutlayt, idles

Ɣef wayen yeḍran, anda, d wayen i d-qqaren wawalen, tiwennaḍin ilaq ad bnunt ɣef yeɣbula yettwasneqden: ifeɣwal, tira deg yizra, imukan d tugniwin-nsen yettwasneqden (B), arra s uzemz (C). Leqran yettɣimi nnig-nsen akk; d aɣbalu ukk i ten-yuggaren, werǧin ayen-nniḍen.

Ulac aḥkam, ulac agerdas

Asmel-a ur yeḥkem ara ɣef yimdanen, ur yessuter ara agerdas. Nettnadi ɣef yiḥricen n tmsaltant, u yal yiwen, anda yebɣu yili, yezmer ad yeṭṭef yiwen: awal i d-tenna jida-k, adɣaɣ deg uɣrab n taddart-ik, asebter deg udlis ur yeldi yiwen seg yiwet n tasut. Nesdukkul iḥricen u nesenqad-iten akk, s yilugan-nni i yal yiwen, akken ad nẓer anwi i iɛeddan. D ttbut kan i yettwaḥekmen, werǧin amdan i t-id-yewwin.

Abrid n tegnit

1
Tigniwin
Tessufɣeḍ ayen i d-tufiḍ
TawwurtTtbut yettwaseddu
2
Afran n usmizzwer
Iɛeggalen ssmizzwiren-t
Tawwurttagnit tesra 25 n tefranin · 3 timezwura ttwasneqdent d timezwura
3
Asenqed
Iɛeggalen senqaden ttbut-is
Tawwurt15 n yisenqaden · sin n tulsin ilaq ad ɛeddin
4
Yettwasdukel
Amaẓrag yesdukkul asebter
TawwurtYal tafyirt s tzmilt
5
Yettwasuffeɣ
Yettwasuffeɣ u yettwacudd deg yal amḍiq
TawwurtTagnin s 25 n tefranin tettɛawed tteldi isenqaden
  1. 1
    Tigniwin

    Yal yiwen yessufuɣ tamuɣli s ttbut-is. Ttbut d ilaq; tagnit war aɣbalu tettwaqbal maca ur tezmir ad tzwir.

  2. 2
    Afran n usmizzwer

    Iɛeggalen fernen. Tifranin ttbeddilent kan amizzwer n tmuɣli; werǧin ad d-mlent ma tagnit d tidet. Mi ara yaweḍ udiwenni 25 n tefranin, 3 n tegniwin timezwura ad zwirent.

  3. 3
    Isenqaden

    Aṭas n yiɛeggalen, maci yiwen n unadi, i yesenqaden yal tagnit. Amsenqed yettarra ɣef yiwen usteqsi: ttbut yettwabedren yeqqar-d ayen i d-tenna tegnit? Maci ma yeqbel. Yal tagnit tesra 15 n yisenqaden, sin n tulsin ilaq ad ɛeddin.

  4. 4
    Asdukkel

    Amaẓrag yesdukkul tigniwin i iɛeddan deg yiwen usebter. Yal tafyirt tesɛa tazmilt ɣer tegnit ɣef tebna. Ulac ayen ara d-ibanen war tagnit i iɛeddan.

  5. 5
    Yettwasuffeɣ

    Asebter yettban ɣef wiki, agbur-is yettaweḍ ɣer tkarḍa, tigzumin n wakud d umeɣri. Yal yiwen yezmer ad yagni yal tagnit; tagnin s 25 n tefranin tettɛawed-itt ɣer yisenqaden.

Amek tettwaḥsab tfesna

D acu i d ttbutAlugen yettwasbeddenTafesna
Taya, yettwabedren akken tettwaru
dima d →
A · Quranic text
Afeɣwal, tira deg wezru, amkan, neɣ tugna-s yettwasneqden
dima d →
B · Material evidence
Arra s uzemz: taḥkayt, amawal, tamsefqit, takarḍa, tazrawt
dima d →
C · Dated document
Aḥezzeb yebnan ɣef wayen nnig-a
dima d →
D · Interpretation
Tugna war aɣbalu, tawennaḍt war azemz neɣ war amaru
dima d →
E · Unverified

Tagnit tettawi tafesna n ttbut i tt-isbedden. Ma yella yiwet n tswiɛt d aḥezzeb, tagnit d D, akken yebɣu yili wayen i d-tebder. Yiwen ur yettaru asekkil; d alugen i t-iḥesben.

Yal aḥric n ttbut yesekles anaw-is — taya, afeɣwal, tugna yettwasneqden, arra s uzemz, aḥezzeb. Asekkil n tfesna yettwaḥsab seg wanaw-a s ulugen azayaz. Yiwen ur yettfernen tafesna, ulac afran ara tt-yessalin, asefhem dima d D akken bɣun ḥemmlen-t. Beddel alugen, yal asebter ad yɛawed aḥsab; asekkil werǧin yettwasekles.

Amek cudden akk

Leqran d aẓar. Taya, awal, amkan neɣ nnbi ssekkren-d asteqsi; asteqsi yuɣal d adiwenni; idiwenniyen jemmɛen tigniwin; tigniwin i iɛeddan uɣalent d isebtar n wiki; isebtar n wiki ttɛawanen tinqiḍin n tkarḍa, tigzumin n wakud n lenbiya d tkarḍiwin n tyaten deg umeɣri. Yal aseɣwen iteddu s snat n tamiwin, ihi seg yal tanqiḍt tzemreḍ ad tḍefreḍ ansi i d-tekka tawennaḍt d anda tettwaseqdac.

Ayɣer ur yezmir ad yettwakellex

Tifranin ssmizzwirent, werǧin sneqdent.Agim n tefranin ssbanent tagnit; ur tt-rrent ara d tidet. D isenqaden kan s ttbut yettwabedren i yessemussun tagnit.
Isenqaden aṭas u msebḍan.Tagnit tesra 15 n yiɛeggalen yemgaraden ad ɣren iɣbula-s. Yiwen n uɛeggal, neɣ agraw meẓẓiyen, ur zmiren ad tt-ssiwḍen.
Tifesniwin d-ttekkant seg wanaw n ttbut, s ulugen yettwasbedden.Ulac urti anda ara yaru wemdan tafesna. Tugna war aɣbalu d E akken yebɣu yili win i tt-yessulin.
Ulac ayen yettwakksen, yal taɣawsa tettwaḍfar.Tigniwin ur nɛeddi ara qqiment ɣef usebter s ssebba. Yal tafyirt n wiki tcudd ɣer tegnit-is, yal tagnit ɣer yeɣbula-s, yal aɣbalu ɣer tfesna-s.
Ilisen d izayazen.Imḍanen — tifranin, isenqaden, afmiḍi n tɛeddit — ttbanen ɣef yal adiwenni u ttwasbedden deg yiwen ufaylu i yezmer yal yiwen ad t-yeɣr.
Izen ttwasneqden mgal aspam d tirzi, maci mgal tamuɣli.Asenqed awurman yettḥebbis aspam, izen beṛṛa usentel d tirzi ɣef yimdanen i yimḥeddben; werǧin ad yeḥkem ma tikti d tidet, werǧin ad yekkes.
Laman yettwarbaḥ, s ttawil.Imiḍanen imaynuten zemren ad rren awal u ad fernen imir; asuffeɣ n tegniwin, asali d yisenqaden ldin deffir 7 n wussan d 5 n yiwenniten yettwaqeblen. Isenqaden, imaẓragen d yimḥeddben sseqdacen asesteb s sin n yiswiren.
Tagnin dima teldi.Yal tagnit yettwasuffɣen tezmer ad tettwagni sɣur yal yiwen. Tagnin i yejmɛen 25 n tefranin tettɛawed tteldi isenqaden. Asuffeɣ d addad, maci d tagrayt.

Anwa ixeddem acu

Amaynut
yeqqar, yettarra awal, yettfernen
Aɛeggal
yessufuɣ tigniwin, yessuli ttbut, yesenqad
Amsenqed
aɛeggal s umezruy n yisenqaden imeɣtuten; d ilaq i usenqed n tegniwin timezwura
Amaẓrag
yesdukkul tigniwin i iɛeddan deg yisebtar; ur yezmir ad yernu ayen war tagnit
Amḥeddeb
yesserraḥ neɣ yekkes izen yettwaḥebsen sɣur usenqed awurman; werǧin ad yennal tifesniwin neɣ isenqaden
Amek i iteddu usenqed →Asebter yettwasneqden. →Kcem · d baṭel